Powo\u0142anie i misja rodziny w Ko\u015bciele i \u015bwiecie wsp\u00f3\u0142czesnym – pod takim has\u0142em obradowa\u0142o w dniach 4-25 pa\u017adziernika w Watykanie XIV Zgromadzenie Zwyczajne Synodu Biskup\u00f3w. Podstaw\u0105 dla obrad by\u0142o \u201eInstrumentum laboris\u201d dokument, w kt\u00f3rym znalaz\u0142a si\u0119 tak\u017ce Relacja Ko\u0144cowa z ubieg\u0142orocznego Synodu oraz wypowiedzi poszczeg\u00f3lnych Ko\u015bcio\u0142\u00f3w partykularnych. Obrady odbywa\u0142y si\u0119 w trzech cz\u0119\u015bciach: \u201eWyzwania stoj\u0105ce przed rodzin\u0105\u201d, \u201eRozezna\u0107 powo\u0142anie rodzinne\u201d i \u201eMisja rodziny dzisiaj\u201d.<\/p>\n
Otwieraj\u0105c obrady synodu papie\u017c Franciszek podkre\u015bli\u0142, \u017ce synod nie jest kongresem ani parlamentem, ale wyrazem \u017cycia Ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3ry pod\u0105\u017ca razem, aby odczyta\u0107 rzeczywisto\u015b\u0107 oczyma wiary. Nie jest parlamentem, gdzie aby osi\u0105gn\u0105\u0107 konsensus, trzeba odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do rokowa\u0144, paktowania czy kompromisu. Jak podkre\u015blali uczestnicy Synodu, te trzy tygodnie by\u0142y czasem \u201ewielkiego s\u0142uchania\u201d, a tak\u017ce \u201edo\u015bwiadczeniem synodalno\u015bci i kolegialno\u015bci\u201d. Nie oznacza\u0142o to bynajmniej konsensusu w spornych kwestiach, gdy\u017c – z racji, \u017ce synod jest cia\u0142em doradczym – rozstrzygn\u0105\u0107 ma dopiero Ojciec \u015awi\u0119ty.<\/p>\n
Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce dyskusje wok\u00f3\u0142 rodziny podczas kongregacji generalnych jak i w ma\u0142ych grupach \u201ecircoli minores\u201d polaryzowa\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy biegunem \u201esocjologicznym\u201d a \u201eteologicznym\u201d. Wielu ojc\u00f3w synodalnych, g\u0142\u00f3wnie z Afryki i Azji zwraca\u0142o uwag\u0119, \u017ce opis sytuacji i wyzwa\u0144 stoj\u0105cych przed rodzin\u0105 jest za bardzo zwi\u0105zany z kontekstem \u015bwiata zachodniego.<\/p>\n
WYZWANIA STOJ\u0104CE PRZED RODZIN\u0104<\/p>\n
Rodzina w spo\u0142ecze\u0144stwie i pa\u0144stwie<\/p>\n
Podczas debat podkre\u015blano, \u017ce rodzina jest podstaw\u0105 kom\u00f3rk\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwa i bez niej nie mo\u017cna sobie wyobrazi\u0107 dobra wsp\u00f3lnego szerszej spo\u0142eczno\u015bci. Rodziny nie mo\u017cna wi\u0119c podporz\u0105dkowywa\u0107 interesom gospodarczym, lecz odwrotnie. Przypomniano te\u017c, \u017ce zaanga\u017cowanie na rzecz rodzin stoi w centrum spo\u0142ecznej nauki Ko\u015bcio\u0142a, a rodzina jest bardzo istotnym podmiotem misji Ko\u015bcio\u0142a i \u015brodowiskiem ewangelizacji. Zatem wszyscy chrze\u015bcijanie s\u0105 powo\u0142ani do takiego kszta\u0142towania wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego i obowi\u0105zuj\u0105cego prawa, aby rodziny mog\u0142y si\u0119 rozwija\u0107 i bez przeszk\u00f3d pe\u0142ni\u0107 swoj\u0105 misj\u0119: wychowawcz\u0105, edukacyjna i ewangelizacyjn\u0105. Polityka pa\u0144stwa powinna si\u0119 zatem kierowa\u0107 zasad\u0105 subsydiarno\u015bci (pomocniczo\u015bci) i w \u017cadnym wypadku nie mo\u017ce ogranicza\u0107 praw rodziny. Wskazano na potrzeb\u0119 jeszcze wi\u0119kszego zaanga\u017cowania Ko\u015bcio\u0142a w duszpasterskie towarzyszenie rodzinom, rozwijania poradnictwa rodzinnego i instytucji pomocy rodzinie, a w sferze edukacyjnej do przygotowania do \u017cycia w rodzinie poczynaj\u0105c ju\u017c od poziomu przedszkolnego jak i na terenie szko\u0142y.<\/p>\n
Os\u0142abienie wi\u0119zi wewn\u0105trz rodzinnych<\/p>\n
W pierwszej cz\u0119\u015bci debaty synodalnej po\u015bwi\u0119conej wyzwaniom stoj\u0105cym przed rodzin\u0105 koncentrowano si\u0119 na trudno\u015bciach, jakie ona napotyka we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie. Zastanawiano si\u0119, jak zast\u0105pi\u0107 s\u0142owo \u201etrudno\u015bci\u201d innym okre\u015bleniem, aby ju\u017c na pocz\u0105tku dyskusji nie zaczyna\u0107 od negatywnego wizerunku ale wskaza\u0107 przede wszystkim na pozytywne aspekty \u017cycia rodziny. Zwracano uwag\u0119, \u017ce gdy m\u00f3wi si\u0119 o trudno\u015bciach rodziny, to uwzgl\u0119dnia si\u0119 jedynie aspekt socjologiczny, a pomija kontekst eklezjalny, w kt\u00f3rym elementem najwa\u017cniejszym jest wiara. Rozwa\u017cano trudno\u015bci natury kulturowej, przed kt\u00f3rymi staj\u0105 dzi\u015b ma\u0142\u017ce\u0144stwa i rodziny. W\u015br\u00f3d nich wymieniano m.in. feminizm, kt\u00f3ry postrzega rodzin\u0119 jako form\u0119 presji na kobiety i ograniczania ich praw, traktuj\u0105c macierzy\u0144stwo jako posta\u0107 przemocy, a wychowanie dzieci jako przeszkod\u0119 w samorealizacji kobiet. W wielu wyst\u0105pieniach podkre\u015blano godno\u015b\u0107 kobiety, jej rol\u0119 jako \u017cony, matki i wychowawczyni, kt\u00f3ra nie jest tylko ci\u0119\u017carem, ale najwi\u0119kszym dowarto\u015bciowaniem kobiet i ich spo\u0142ecznej roli.<\/p>\n
Podczas dyskusji wskazywano tak\u017ce na os\u0142abienie wi\u0119zi wewn\u0119trznych w rodzinie, czego powodem jest m.in. coraz cz\u0119stsza fizyczna i duchowa nieobecno\u015b\u0107 m\u0119\u017c\u00f3w i ojc\u00f3w. Ta ich nieobecno\u015b\u0107 wymuszana jest przez warunki ekonomiczne, przez emigracj\u0119, by zdoby\u0107 \u015brodki do \u017cycia. Zwracano przy tym uwag\u0119 na coraz cz\u0119stsz\u0105 niedojrza\u0142o\u015b\u0107 m\u0119\u017cczyzn do swych ojcowskich funkcji. By\u0142a mowa o tym, \u017ce status ojca jest pomijany w legislacji. M\u00f3wi si\u0119 wiele o prawach kobiet czy dzieci, a praktycznie nie m\u00f3wi si\u0119 o prawach ojc\u00f3w i miejscu ojca w \u017cyciu rodzinnym. W efekcie m\u0119\u017cczy\u017ani s\u0105 coraz mniej odpowiedzialni za rodziny st\u0105d kobiety zostaj\u0105 same. M\u00f3wiono tak\u017ce o potrzebie przezwyci\u0119\u017cania obecnych tu i \u00f3wdzie takich tradycji, jak zmuszanie dziewcz\u0105t do ma\u0142\u017ce\u0144stw bez mo\u017cliwo\u015bci wyboru, czy ich seksualnych obrzeza\u0144. W \u015bwietle Ewangelii takie praktyki s\u0105 nieludzkie i uw\u0142aczaj\u0105 godno\u015bci cz\u0142owieka. Ponadto poruszano temat przemocy wobec kobiet obecnej w wielu krajach.<\/p>\n
Ub\u00f3stwo, migracja i wyp\u0119dzenie<\/p>\n
Ojcowie synodalni z Afryki m\u00f3wili o ub\u00f3stwie uderzaj\u0105cym w rodzin\u0119. Nie mo\u017ce si\u0119 ona rozwija\u0107, traci sp\u00f3jno\u015b\u0107 i nie mo\u017ce zapewni\u0107 podstawowych potrzeb, jak wy\u017cywienie, mieszkanie czy edukacja. Innym dramatycznym zjawiskiem uderzaj\u0105cym w rodzin\u0119 jest migracja zarobkowa i zwi\u0105zane z tym rozdzielenie ma\u0142\u017conk\u00f3w i dzieci, niebezpiecze\u0144stwo wyobcowania w nowym \u015brodowisku oraz przest\u0119pczo\u015b\u0107 zorganizowana, kt\u00f3rej ofiarami cz\u0119sto padaj\u0105 najcz\u0119\u015bciej m\u0119\u017cczy\u017ani: m\u0119\u017cowie, ojcowie, synowie i bracia, tym samym wzrasta liczba wd\u00f3w i sierot. Innym problemem jest brak dostatecznej uwagi po\u015bwi\u0119canej o\u015bwiacie i wychowaniu, co sprawia, \u017ce tysi\u0105ce dzieci s\u0105 pozostawione samym sobie, a g\u0142\u00f3wnym ich wychowawc\u0105 jest telewizja, internet i ulica.<\/p>\n
Wskazywano na dramatyczn\u0105 sytuacj\u0119 rodzin w regionach zbrojnych konflikt\u00f3w, przede wszystkim na Bliskim Wschodzie czy na Ukrainie. Jeden z ojc\u00f3w synodalnych z Ko\u015bcio\u0142a chaldejskiego w Syrii m\u00f3wi\u0142 o tragicznej sytuacji chrze\u015bcijan na Bliskim Wschodzie. Przypomnia\u0142, \u017ce nie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 oni etnicznie od lud\u00f3w tam \u017cyj\u0105cych i s\u0105 wiernymi Ko\u015bcio\u0142a istniej\u0105cego tam od 2 tys. lat. Obecnie chrze\u015bcija\u0144stwo tam zanika i mamy do czynienia z masow\u0105 emigracj\u0105, czego przyczyn\u0105 jest wrogo\u015b\u0107 przede wszystkim ze strony Pa\u0144stwa Islamskiego. Arcybiskup wi\u0119kszy kijowsko-halicki \u015awiatos\u0142aw Szewczuk, powiedzia\u0142, \u017ce na Ukrainie i Bliskim Wschodzie, gdzie tocz\u0105 si\u0119 wojny, cz\u0142owiek czuje si\u0119 samotny i jest pozostawionym samemu sobie. Z kolei delegat konferencji biskup\u00f3w Ukrainy obrz\u0105dku \u0142aci\u0144skiego abp Mieczys\u0142aw Mokrzycki wskaza\u0142 na trudno\u015bci jakie prze\u017cywa rodzina ukrai\u0144ska, szczeg\u00f3lnie \u017co\u0142nierzy walcz\u0105cych na wschodzie kraju.<\/p>\n
Nie dla ideologii gender<\/p>\n
Wiele miejsca po\u015bwiecono problemowi \u201egenderyzmu\u201d. Podkre\u015blano, \u017ce prawdziw\u0105 gro\u017ab\u0105 nie jest kwestia gender (kulturowej roli p\u0142ci) jako przedmiot bada\u0144 naukowych, lecz \u201egenderyzm\u201d, czyli ideologia, kt\u00f3ra stara si\u0119 os\u0142abi\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stwo i rodzin\u0119 poprzez zaprzeczenie r\u00f3\u017cnic p\u0142ciowych, co pozostaje w jaskrawej sprzeczno\u015bci z naukami biologicznymi oraz wynikaj\u0105c\u0105 z objawienia koncepcj\u0105 cz\u0142owieka, kt\u00f3ry zosta\u0142 stworzony jako m\u0119\u017cczyzna i kobieta. Wskazywano na niebezpiecze\u0144stwo przenikania ideologii gender do edukacji dzieci i to w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w bez zgody rodzic\u00f3w. Do tego dochodzi seksualizacja m\u0142odych ludzi i traktowanie seksu w oderwaniu od mi\u0142o\u015bci a nawet od p\u0142ciowo\u015bci.<\/p>\n
Zwracano uwag\u0119, \u017ce w krajach rozwijaj\u0105cych si\u0119 ideologia genderyzmu obecna jest w formie dyktatu narzucanego przez organizacje mi\u0119dzynarodowe, w tym agendy ONZ. Przedstawiciele Afryki u\u015bwiadomili Europejczykom jak ten proces jest dalece zaawansowany na ich kontynencie. W Europie przyj\u0105\u0142 on \u0142agodne i zakamuflowane formy, natomiast w Afryce przyj\u0119cie tego typu program\u00f3w edukacyjnych jest warunkiem udzielenia pomocy w innych dziedzinach \u017cycia, np. w rolnictwie czy s\u0142u\u017cbie zdrowia.<\/p>\n
Pi\u0119kno p\u0142ciowo\u015bci zwi\u0105zanej z p\u0142odno\u015bci\u0105<\/p>\n
W trakcie debaty synodalnej wskazywano na wa\u017cno\u015b\u0107 \u015bwiadczenia o pi\u0119knie p\u0142ciowo\u015bci i cielesno\u015bci w \u0142onie \u017cycia ma\u0142\u017ce\u0144skiego, jak r\u00f3wnie\u017c przypominano nauczanie zawarte w encyklice b\u0142. Paw\u0142a VI \u201eHumanae vitae\u201d nt. rozrodczo\u015bci i seksualno\u015bci. W tym kontek\u015bcie akcentowano szczeg\u00f3lnie potrzeb\u0119 pog\u0142\u0119bienia postaw odpowiedzialnego rodzicielstwa i wychowania dzieci. Abp Henryk Hoser przypomnia\u0142, \u017ce antykoncepcja jest wci\u0105\u017c powa\u017cnym problemem podnoszonym przez Ko\u015bci\u00f3\u0142. Od lat jest ona zjawiskiem masowym i ma ogromny wp\u0142yw na jako\u015b\u0107 \u017cycia ma\u0142\u017ce\u0144skiego. Ma te\u017c powa\u017cne konsekwencje duchowe i psychologiczne. Arcybiskup podkre\u015bli\u0142, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie mo\u017ce zaakceptowa\u0107 antykoncepcji, gdy\u017c oddziela ona radykalnie \u201esi\u0142\u0119 jednocz\u0105c\u0105 aktu ma\u0142\u017ce\u0144skiego od przekazywania \u017cycia, a wi\u0119c oddzielenie ludzkiej p\u0142ciowo\u015bci od p\u0142odno\u015bci\u201d. Odnosz\u0105c si\u0119 do postulat\u00f3w, aby kwestie stanowiska wobec antykoncepcji i aborcji pozostawi\u0107 w gestii lokalnych episkopat\u00f3w a nawet sumieniu jednostki, abp Hoser powiedzia\u0142, \u017ce nie mo\u017cna dopu\u015bci do \u201esubiektywizacji sumienia, gdy\u017c daje nam ono os\u0105d moralny, kt\u00f3ry musi by\u0107 weryfikowany poprzez odniesienie si\u0119 do prawa Bo\u017cego i nauczania Ko\u015bcio\u0142a\u201d.<\/p>\n
Ma\u0142\u017ce\u0144stwa mieszane<\/p>\n
Podczas obrad m\u00f3wiono tak\u017ce o ma\u0142\u017ce\u0144stwach mieszanych. Zwracano uwag\u0119 na potrzeb\u0119 uwypuklania ich stron pozytywnych, jak otwarcie na dialog ekumeniczny i mi\u0119dzyreligijny. Przypomniano, \u017ce tym co najg\u0142\u0119biej \u0142\u0105czy ma\u0142\u017ce\u0144stwa mieszane jest chrzest. \u0141\u0105czy je Chrystusowa wi\u0119\u017a i w ten spos\u00f3b tworz\u0105 \u201ejeden Ko\u015bci\u00f3\u0142 domowy\u201d. Podkre\u015blano, aby nie m\u00f3wi\u0107 tylko o problemach mi\u0119dzywyznaniowych, ale wskazywa\u0107 na to, \u017ce w oparciu o rodziny mieszane mo\u017cna na co dzie\u0144 realizowa\u0107 praktyczny, \u017cywy i dynamiczny ekumenizm.<\/p>\n
ROZEZNA\u0106 POWO\u0141ANIE RODZINY<\/p>\n
W cz\u0119\u015bci debaty dotycz\u0105cej teologii rodziny zwracano uwag\u0119, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 nigdy nie przestanie g\u0142osi\u0107, \u017ce B\u00f3g \u201ekobiet\u0105 i m\u0119\u017cczyzn\u0105 stworzy\u0142 ich\u201d, i na tym fundamencie budowane jest ma\u0142\u017ce\u0144stwo naturalne. O tym m\u00f3wi Stary i Nowy Testament i stanowi to trwa\u0142y dorobek ludzko\u015bci. Zwracano uwag\u0119 na istniej\u0105ce obecnie napi\u0119cie mi\u0119dzy wizj\u0105 rodziny tradycyjnej, \u017cyj\u0105cej etosem chrze\u015bcija\u0144skim a wizj\u0105 rodziny, w kt\u00f3rej dostrzec mo\u017cna istotn\u0105 zmian\u0119 antropologiczn\u0105. Podkre\u015blano elementy wchodz\u0105ce w zakres sakramentu ma\u0142\u017ce\u0144stwa a zawarte ju\u017c w ma\u0142\u017ce\u0144stwie naturalnym. Przypominano, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 w swym nauczaniu skoncentrowa\u0107 si\u0119 musi na wskazaniu pi\u0119kna rodziny, \u017cyj\u0105cej zgodnie z Ewangeli\u0105. A takich rodzin s\u0105 miliony.<\/p>\n
Mocno akcentowano \u201ewi\u0119\u017a rodziny z Bogiem\u201d, znaczenie wiary i modlitwy w \u017cyciu rodzinnym, jako miejsca przekazywania najwy\u017cszych warto\u015bci.<\/p>\n
MISJA RODZINY DZISIAJ<\/p>\n
Rodzina podmiotem a nie przedmiotem ewangelizacji<\/p>\n
Podczas obrad synodalnych mocno podkre\u015blano, \u017ce rodziny nie s\u0105 tylko odbiorcami dzia\u0142a\u0144 ewangelizacyjnych ale ich wa\u017cnymi podmiotami. Wskazywano wi\u0119c na potrzeb\u0119 kszta\u0142cenia ksi\u0119\u017cy i duszpasterzy w tym w\u0142a\u015bnie duchu, uwra\u017cliwianie ich na towarzyszenie rodzinom.<\/p>\n
Wskazywano, \u017ce to w\u0142a\u015bnie rodziny musz\u0105 aktywnie uczestniczy\u0107 w realizacji misji Ko\u015bcio\u0142a, przekazywa\u0107 \u017cyw\u0105 wiar\u0119 i w\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 w proponowane przez papie\u017ca Franciszka \u201eduszpasterskie nawr\u00f3cenie\u201d. \u201eRodzina ma by\u0107 czynnym ewangelizatorem, a tak\u017ce \u017ar\u00f3d\u0142em g\u0142oszenia Ewangelii i s\u0142owem, i czynem. W zwi\u0105zku z tym ca\u0142y Ko\u015bci\u00f3\u0142 powinien skupi\u0107 si\u0119 wok\u00f3\u0142 rodziny, wspiera\u0107 j\u0105, tej rodzinie towarzyszy\u0107 i j\u0105 leczy\u0107. Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi si\u0119 rodzin\u0105 cieszy\u0107, \u017ceby to by\u0142 rzeczywisty Ko\u015bci\u00f3\u0142 domowy\u201d – skonstatowa\u0142 abp Hoser.<\/p>\n
Przygotowanie do ma\u0142\u017ce\u0144stwa i towarzyszenie rodzinom<\/p>\n
Wa\u017cnym zagadnieniem poruszanym podczas synodu by\u0142o przygotowanie do ma\u0142\u017ce\u0144stwa i tu wszyscy uczestnicy zgadzali si\u0119 co do potrzeby odpowiedniej formacji, skupionej na S\u0142owie Bo\u017cym. Jak zauwa\u017cy\u0142 bp Jan W\u0105troba, ojciec synodalny z Polski podkre\u015blano konieczno\u015b\u0107 podniesienia na wy\u017cszy poziom kurs\u00f3w przedma\u0142\u017ce\u0144skich, a przygotowanie do przyj\u0119cia sakramentu ma\u0142\u017ce\u0144stwa powinno przypomina\u0107 drog\u0119 poprzedzaj\u0105c\u0105 katechumenat.<\/p>\n
Zdaniem kard. Giuseppe Versaldi, prefekta Kongregacji Edukacji Katolickiej, praca Ko\u015bcio\u0142a z narzeczonymi winny by\u0107 czym\u015b fundamentalnym, a przyj\u0119cie sakramentu ma\u0142\u017ce\u0144stwa musi by\u0107 traktowane z nale\u017cyt\u0105 \u015bwiadomo\u015bci\u0105 i powag\u0105. \u201eOkres narzecze\u0144stwa nie powinien by\u0107 tylko czasem do\u015bwiadczenia emocjonalnego, kt\u00f3re s\u0142usznie prze\u017cywaj\u0105 pary planuj\u0105ce ma\u0142\u017ce\u0144stwo, ale ma to by\u0107 swego rodzaju katechumen. Na tej drodze Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest przy nich nie po to, by nak\u0142ada\u0107 im ci\u0119\u017cary czy przy\u0107mi\u0107 ich pi\u0119kne chwile zakochania, ale by pom\u00f3c im zrozumie\u0107, czego rzeczywi\u015bcie chc\u0105. Chodzi o to, by przygotowa\u0107 si\u0119 do sakramentu naprawd\u0119 z rado\u015bci\u0105, a nie formalnie, jak dzieje si\u0119, gdy dopiero po tym, kiedy ju\u017c wszystko wydaje si\u0119 zrobione, do\u0142\u0105cza si\u0119 ryt ma\u0142\u017ce\u0144stwa, kt\u00f3ry ma przecie\u017c decyduj\u0105ce znaczenie, aby nowo\u017ce\u0144cy mogli rzeczywi\u015bcie wytrwa\u0107 w swej mi\u0142o\u015bci\u201d \u2013 powiedzia\u0142 kard. Versaldi.<\/p>\n
S\u0142owem najcz\u0119\u015bciej chyba powtarzanym by\u0142o \u201etowarzyszenie\u201d – towarzyszenie osobom przygotowuj\u0105cym si\u0119 do ma\u0142\u017ce\u0144stwa, jak i potem duszpasterskie towarzyszenie tym, kt\u00f3rych ma\u0142\u017ce\u0144stwo okaza\u0142o si\u0119 za s\u0142abe by przetrwa\u0107, a wi\u0119c towarzyszenie przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 wszystkim poranionym. Wskazano, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stw rozpada si\u0119 przed 7 rokiem wsp\u00f3lnego \u017cycia i st\u0105d konieczno\u015b\u0107 opieki nad m\u0142odymi ma\u0142\u017ce\u0144stwami. W wielu wypowiedziach przejawia\u0142a si\u0119 te\u017c troska o w\u0142a\u015bciwe przygotowanie seminarzyst\u00f3w do przysz\u0142ej pracy duszpasterskiej z rodzinami.<\/p>\n
Metropolita Barcelony kard. Luis Mart\u00ednez Sistach, m\u00f3wi\u0105c o konieczno\u015bci dobrego i solidnego przygotowania kandydat\u00f3w do ma\u0142\u017ce\u0144stwa, aby by\u0142o ono szcz\u0119\u015bliwe i trwa\u0142e zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119, \u017ce ludzie pobieraj\u0105 si\u0119 po to, aby by\u0107 szcz\u0119\u015bliwymi i aby za\u0142o\u017cy\u0107 rodzin\u0119, tote\u017c przygotowanie do tego sakramentu ma kluczowe znaczenie. W obliczu licznych zagro\u017ce\u0144, stoj\u0105cych przed dzisiejszymi rodzinami, \u201elepiej jest zapobiega\u0107 ni\u017c leczy\u0107\u201d \u2013 podkre\u015bli\u0142.<\/p>\n
O sakramentach dla rozwiedzionych w nowych zwi\u0105zkach<\/p>\n
Najwi\u0119cej zainteresowania medi\u00f3w jak i kontrowersji na sali obrad budzi\u0142y kwestie: dopuszczenia os\u00f3b rozwiedzionych, \u017cyj\u0105cych w nowych zwi\u0105zkach do sakrament\u00f3w pokuty oraz Eucharystii oraz stosunek do os\u00f3b ze sk\u0142onno\u015bciami homoseksualnymi.<\/p>\n
Grupa j\u0119zyka niemieckiego zaproponowa\u0142a, aby urz\u0105d nauczycielski Ko\u015bcio\u0142a dokona\u0142 szeroko zakrojonej odnowy katolickiej teologii o ma\u0142\u017ce\u0144stwie. \u201eProponujemy pog\u0142\u0119bione studium tych problem\u00f3w, maj\u0105c na celu now\u0105 ocen\u0119 z punktu widzenia urz\u0119du nauczycielskiego i wi\u0119ksz\u0105 koherencj\u0119 z praktyk\u0105 duszpastersk\u0105 wypowiedzi dogmatycznych, moralno-teologicznych i kanonicznych na temat ma\u0142\u017ce\u0144stwa\u201d – czytamy w jej relacji. Zdaniem grupy niemieckoj\u0119zycznej, nale\u017cy otworzy\u0107 osobom \u017cyj\u0105cym w takiej sytuacji mo\u017cliwo\u015b\u0107 Komunii \u015bw. pod okre\u015blonymi warunkami. Postulowano, aby dokonywa\u0142o si\u0119 to na \u201edrodze skupienia i pokuty wewn\u0119trznej na \u201eforum internum\u201d, czyli rozeznania sumie\u0144 poszczeg\u00f3lnych os\u00f3b w ich rozmowie ze spowiednikiem, co \u201emo\u017ce przyczyni\u0107 si\u0119 do osobistego kszta\u0142towania sumienia oraz do wyja\u015bnienia, jak dalece mo\u017cliwy by\u0142by dost\u0119p do sakrament\u00f3w\u201d.<\/p>\n
Zdecydowanie zaprotestowa\u0142 przeciwko temu kard. Gerhard M\u00fcller, prefekt Kongregacji Nauki Wiary, kt\u00f3ry stwierdzi\u0142, \u017ce grupa niemieckoj\u0119zyczna nie mo\u017ce wypowiada\u0107 si\u0119 w imieniu synodu. Zapewni\u0142 jednocze\u015bnie, \u017ce \u201ewsp\u00f3lne stanowisko synodu b\u0119dzie zgodne z nauczaniem Ojca \u015awi\u0119tego i Ko\u015bcio\u0142a\u201d.<\/p>\n
Komentuj\u0105c wypowiedzi niekt\u00f3rych ojc\u00f3w synodalnych opowiadaj\u0105cych si\u0119 za dopuszczaniem do Komunii rozwodnik\u00f3w \u017cyj\u0105cych w zwi\u0105zkach cywilnych jak r\u00f3wnie\u017c twierdz\u0105cych, \u017ce konkubinat ma warto\u015b\u0107 oraz wyst\u0119puj\u0105cych w obronie homoseksualizmu jako czego\u015b normalnego, abp Tomasz Peta z Kazachstanu przypomnia\u0142 s\u0142ynne s\u0142owa Paw\u0142a VI z 1972 r., w kt\u00f3rych ostrzega\u0142 on przed \u201esw\u0105dem szatana wdzieraj\u0105cym si\u0119 do \u015bwi\u0105tyni Bo\u017cej\u201d.<\/p>\n
Postulat komunii \u015bw. dla rozwiedzionych i \u017cyj\u0105cych w ponownych zwi\u0105zkach spotka\u0142 si\u0119 z oporem ze strony wi\u0119kszo\u015bci. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 uczestnik\u00f3w synodu podkre\u015bla\u0142a sakramentalne ma\u0142\u017ce\u0144stwo, wa\u017cnie zawarte, jako nierozerwalne – powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na s\u0142owa Jezusa o cudzo\u0142\u00f3stwie. Ostrzegano, \u017ce udzielanie rozgrzeszenia i komunii \u015bw. osobom, kt\u00f3re b\u0119d\u0105c w ma\u0142\u017ce\u0144stwie jednocze\u015bnie zawar\u0142y drugi zwi\u0105zek, by\u0142oby faktycznie uznaniem mo\u017cliwo\u015bci zerwania ma\u0142\u017ce\u0144stwa. Przypominano, \u017ce sytuacja takich os\u00f3b uniemo\u017cliwia im przyjmowanie Komunii \u015bwi\u0119tej, gdy\u017c jest to akt nie tylko indywidualny i wewn\u0119trzny, ale tak\u017ce ko\u015bcielny. Wymaga wi\u0119c \u201epe\u0142nej, widzialnej komunii z Ko\u015bcio\u0142em\u201d, a zatem \u201ewierzenia i wyznawania tego, w co wierzy Ko\u015bci\u00f3\u0142\u201d i zachowywania przykaza\u0144 Bo\u017cych. Gdyby Ko\u015bci\u00f3\u0142 dopu\u015bci\u0142 te osoby do Komunii \u015bw., faktycznie uznawa\u0142by drugi zwi\u0105zek jako moralnie godziwy, a tym samym zaprzecza\u0142by nierozerwalno\u015bci pierwszego ma\u0142\u017ce\u0144stwa.<\/p>\n
W\u015br\u00f3d ojc\u00f3w synodalnych istnia\u0142a og\u00f3lna zgoda, co do konieczno\u015bci towarzyszenia i przyjmowania rodzin zranionych, stosownie do \u201epedagogii mi\u0142osierdzia\u201d. Chodzi o to, aby unika\u0107 postaw sekciarskich i pogodzi\u0107 duszpasterstwo z doktryn\u0105, bez \u201erozwadniania\u201d jej. Pozosta\u0142y jednak otwarte pytania o to, jak maj\u0105 wygl\u0105da\u0107 w praktyce takie postawy. Niekt\u00f3rzy proponowali analizowanie poszczeg\u00f3lnych przypadk\u00f3w przez miejscowego biskupa lub przez konferencj\u0119 biskup\u00f3w, uwzgl\u0119dniaj\u0105c decentralizacj\u0119 w Ko\u015bciele i w\u0142a\u015bciwe rozeznanie.<\/p>\n
Inni proponowali utworzenia wewn\u0105trzko\u015bcielnego forum zajmuj\u0105cego si\u0119 tymi problemami, jeszcze inni dostrzegali w procesach nt. stwierdzenia niewa\u017cno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144stwa, ostatnio skr\u00f3conych znacznie dzi\u0119ki papie\u017cowi, przyk\u0142ad skutecznego zbli\u017cenia do os\u00f3b prze\u017cywaj\u0105cych trudno\u015bci, kt\u00f3ry jednocze\u015bnie pozwoli unikn\u0105\u0107 naruszania nauki ko\u015bcielnej.<\/p>\n
W sprawach rozwiedzionych by\u0142y te\u017c propozycje zwracaj\u0105ce uwag\u0119 na ich komuni\u0119 duchow\u0105 i na tzw. \u201edrog\u0119 pokutn\u0105\u201d, kt\u00f3r\u0105 zreszt\u0105 niekt\u00f3rzy wol\u0105 nazywa\u0107 \u201edrog\u0105 pojednania\u201d czy nawet \u201ew\u0119dr\u00f3wk\u0105 mi\u0142o\u015bci\u201d. \u015awiadomi z\u0142o\u017cono\u015bci tego zagadnienia ojcowie synodalni odwo\u0142ali si\u0119 do funkcji doradczej a nie debatuj\u0105cej, zgromadzenia synodalnego. Dlatego cz\u0119sto apelowano do Ojca \u015awi\u0119tego aby zabra\u0142 g\u0142os w tej sprawie, tak\u017ce w perspektywie zbli\u017caj\u0105cego si\u0119 Jubileuszu Mi\u0142osierdzia. Papie\u017c m\u00f3g\u0142by powo\u0142a\u0107 odpowiedni\u0105 komisj\u0119, kt\u00f3rej zadaniem by\u0142oby pog\u0142\u0119bienie tego tematu.<\/p>\n
Abp Stanis\u0142aw G\u0105decki, ojciec synodalny z Polski przypomnia\u0142, \u017ce jest bardzo wiele mo\u017cliwo\u015bci uczestnictwa os\u00f3b b\u0119d\u0105cych w nowych zwi\u0105zkach w \u017cyciu Ko\u015bcio\u0142a i nie s\u0105 one w \u017caden spos\u00f3b wykluczone. Nie s\u0105 ekskomunikowane, a wi\u0119c maj\u0105 pe\u0142ne prawo uczestniczy\u0107 w \u017cyciu eklezjalnym. Podkre\u015bli\u0142, \u017ce nie jest r\u00f3wnie\u017c wykluczone przyst\u0105pienie do sakramentu pokuty, poniewa\u017c aby otrzyma\u0107 rad\u0119 mo\u017cna przyst\u0105pi\u0107 do sakramentu pokuty, nawet w przypadku je\u015bli nie uzyska si\u0119 rozgrzeszenia. \u201eMy\u015bmy zawsze planowali drog\u0119 dla nich w ten spos\u00f3b, \u017ce kap\u0142ani powinni utrzymywa\u0107 kontakt z osobami rozwiedzionym, musz\u0105 im towarzyszy\u0107 i musz\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 im wsparciem w trudnych chwilach, nie stwarzaj\u0105c im jednak niepotrzebnych iluzji\u201d – powiedzia\u0142 abp G\u0105decki.<\/p>\n
Natomiast w odniesieniu do os\u00f3b homoseksualnych ujawni\u0142o si\u0119 kilka r\u00f3\u017cnych stanowisk, przy og\u00f3lnym nastawieniu, i\u017c nale\u017cy przyjmowa\u0107 takie osoby bez dyskryminacji. Podkre\u015blano przy tym, \u017ce zagadnienie to nie wchodzi w zakres tematyczny synodu, tote\u017c nale\u017cy je omawia\u0107 oddzielnie. Zgadzano si\u0119 natomiast, \u017ce zwi\u0105zki os\u00f3b homoseksualnych nie mog\u0105 adoptowa\u0107 dzieci i nie mo\u017cna takich zwi\u0105zk\u00f3w zr\u00f3wnywa\u0107 w prawach z ma\u0142\u017ce\u0144stwami.<\/p>\n
Zwi\u0105zki partnerskie<\/p>\n
Przedmiotem obrad by\u0142y te\u017c zwi\u0105zki partnerskie i cywilne. Ojcowie synodalni podkre\u015blali ich nieuporz\u0105dkowanie, proponuj\u0105c zarazem wydobywanie tych aspekt\u00f3w pozytywnych, kt\u00f3re mog\u0105 doprowadzi\u0107 w przysz\u0142o\u015bci takie pary do ma\u0142\u017ce\u0144stwa sakramentalnego. Pojawia\u0142y si\u0119 liczne propozycje szczeg\u00f3lne, np. aby zwr\u00f3ci\u0107 wi\u0119ksz\u0105 uwag\u0119 na ojc\u00f3w \u017cyj\u0105cych w separacji lub rozwiedzionych, cz\u0119sto b\u0119d\u0105cych ofiarami ub\u00f3stwa oraz aby doceni\u0107 odwag\u0119 kobiet \u2013 ofiar przemocy, kt\u00f3re postanawiaj\u0105 urodzi\u0107 dzieci, mimo uprzedze\u0144 spo\u0142ecznych, aby udzieli\u0107 g\u0142osu osobom zmuszanym do kazirodztwa lub padaj\u0105cym ofiarami handlu lud\u017ami.<\/p>\n
O wi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 kobiet<\/p>\n
Podczas obrad upominano si\u0119 o wi\u0119kszy udzia\u0142 kobiet w \u017cyciu Ko\u015bcio\u0142a, aby mog\u0142y one zajmowa\u0107 bardziej odpowiedzialne stanowiska, poczynaj\u0105c od Kurii Rzymskiej po kurie biskupie i parafie. Siostra Maureen Kelleher, audytorka synodu ze zgromadzenia Si\u00f3str Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Maryi skierowa\u0142a pro\u015bb\u0119 do ojc\u00f3w synodalnych by zobaczyli, jak wiele kobiet, kt\u00f3re zosta\u0142y powo\u0142ane do s\u0142u\u017cby kr\u00f3lestwu Bo\u017cemu, nie mo\u017ce znale\u017a\u0107 miejsca w Ko\u015bciele. \u201eCho\u0107 s\u0105 obdarzone wieloma talentami, nie mog\u0105 ich przynie\u015b\u0107 do miejsc, gdzie podejmuje si\u0119 decyzje czy rozwa\u017ca kwestie duszpasterskie\u201d – m\u00f3wi\u0142a s. Kelleher, prawniczka, kt\u00f3ra pomaga imigrantom w po\u0142udniowej Florydzie. Podobny apel skierowa\u0142a do uczestnik\u00f3w synodu prof. Lucetta Scaraffia, redaktorka dodatku do watyka\u0144skiego dziennika \u201eL’Osservatore Romano\u201d pt. \u201eKobieta, Ko\u015bci\u00f3\u0142, \u015awiat\u201d: – Jej zdaniem Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi znale\u017a\u0107 w\u0142a\u015bciw\u0105 odpowied\u017a na wsp\u00f3\u0142czesne potrzeby i ws\u0142ucha\u0107 si\u0119 bardziej w oczekiwania kobiet, ich zmieniaj\u0105ce si\u0119 role. Teksty i wypowiedzi na Synodzie m\u00f3wi\u0105 bardzo ma\u0142o o kobietach. \u201eTo tak jakby matki, c\u00f3rki, babcie, \u017cony, kt\u00f3re s\u0105 sercem dla rodzin, nie by\u0142y cz\u0119\u015bci\u0105 Ko\u015bcio\u0142a. Ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3ry rozumie \u015bwiat, kt\u00f3ry my\u015bli i kt\u00f3ry podejmuje decyzje\u201d – powiedzia\u0142a i doda\u0142a: \u201eTak jakby\u015bmy udawali, nawet gdy m\u00f3wimy o rodzinie, \u017ce kobiety nie istniej\u0105\u201d.<\/p>\n
Zmiana j\u0119zyka nauczania<\/p>\n
Wiele uwagi po\u015bwi\u0119cono te\u017c potrzebie odnowienia j\u0119zyka, jakim Ko\u015bci\u00f3\u0142 przemawia do rodzin \u2013 ma on sta\u0107 si\u0119 mniej statyczny a bardziej dynamiczny, aby nauczanie Ko\u015bcio\u0142a by\u0142o bardziej zrozumia\u0142e, nie trac\u0105c przy tym niczego ze swej istoty i otwieraj\u0105c w ten spos\u00f3b nowy dialog z rodzinami. W przypadku os\u00f3b rozwiedzionych oznacza\u0142oby to, \u017ce m\u00f3wiono by ju\u017c nie o \u201ewykluczeniu\u201d z sakramentu Eucharystii, ale raczej o \u201epowstrzymywaniu si\u0119\u201d. Zdaniem wi\u0119kszo\u015bci ojc\u00f3w synodalnych j\u0119zyk musi by\u0107 zrozumia\u0142y dla ka\u017cdego wiernego, w tym przede wszystkim dla rodziny. Dzisiejszy cz\u0142owiek doby Internetu potrzebuje jasnego i klarowanego, kr\u00f3tkiego przekazu. Mniej naukowej teologii, filozofii, ale wi\u0119cej odniesie\u0144 do realnego \u017cycia.<\/p>\n
Podczas trwania obrad, w sobot\u0119 17 pa\u017adziernika uczczono 50. rocznic\u0119 ustanowienia Synodu Biskup\u00f3w, a 18. pa\u017adziernika papie\u017c podczas uroczystej Mszy \u015bw. na palcu \u015bw. Piotra kanonizowa\u0142 m. in. rodzic\u00f3w \u015bw. Teresy od Dzieci\u0105tka Jezus.<\/p>\n
Synod w statystyce<\/p>\n
W synodzie wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 270 ojc\u00f3w synodalnych: 42 z urz\u0119du, 183 z wyboru i 45 z nominacji papieskiej. 54 z nich reprezentuje Afryk\u0119, 64 Ameryk\u0119, 36 Azj\u0119, 107 Europ\u0119 oraz 9 Oceani\u0119. Do uczestnik\u00f3w z urz\u0119du nale\u017celi zwierzchnicy 15 synod\u00f3w Ko\u015bcio\u0142\u00f3w Wschodnich sui iuris, prze\u0142o\u017ceni 25 dykasterii Kurii Rzymskiej a tak\u017ce sekretarz i podsekretarz Synodu Biskup\u00f3w.<\/p>\n
W zgromadzeniu synodalnym wzi\u0119\u0142o te\u017c udzia\u0142: 24 ekspert\u00f3w i wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w sekretarza generalnego, 51 audytor\u00f3w i audytorek, 14 delegat\u00f3w bratnich (innych Ko\u015bcio\u0142\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich). W Synodzie wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 18 ma\u0142\u017ce\u0144stw (17 jako audytorzy i audytorki), jedno w charakterze ekspert\u00f3w.<\/p>\n
By\u0142o 13 ma\u0142ych grup (\u201ecirculi minores\u201d): jedna w j\u0119zyku niemieckim, 4 angielskim, 3 hiszpa\u0144skim, 2 po w\u0142osku, oraz 3 po francusku. Odby\u0142o si\u0119 13 sesji w ma\u0142ych grupach oraz 18 kongregacji generalnych.<\/p>\n
\u017br\u00f3d\u0142o:\u00a0tom, mp, pb, st, kg (KAI)\u00a0\/\u00a0Watykan<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Powo\u0142anie i misja rodziny w Ko\u015bciele i \u015bwiecie wsp\u00f3\u0142czesnym – pod takim has\u0142em obradowa\u0142o w dniach 4-25 pa\u017adziernika w Watykanie XIV Zgromadzenie Zwyczajne Synodu Biskup\u00f3w. Podstaw\u0105 dla obrad by\u0142o \u201eInstrumentum laboris\u201d dokument, w kt\u00f3rym znalaz\u0142a si\u0119 tak\u017ce Relacja Ko\u0144cowa z ubieg\u0142orocznego Synodu oraz wypowiedzi poszczeg\u00f3lnych Ko\u015bcio\u0142\u00f3w partykularnych. Obrady odbywa\u0142y si\u0119 w trzech cz\u0119\u015bciach: \u201eWyzwania stoj\u0105ce […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-2694","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-warto-wiedziec"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2694","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2694"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2694\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2695,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2694\/revisions\/2695"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2694"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2694"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2694"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}