OR\u0118DZIE PAPIE\u017bA FRANCISZKA
\nNA 99. \u015aWIATOWY DZIE\u0143 MISYJNY 2025 r.<\/p>\n
Drodzy Bracia i Siostry!<\/p>\n
Na \u015awiatowy Dzie\u0144 Misyjny w Roku Jubileuszowym 2025, kt\u00f3rego centralnym przes\u0142aniem jest nadzieja (por. Bulla Spes non confundit, 1), wybra\u0142em nast\u0119puj\u0105ce motto: \u201eMisjonarze nadziei po\u015br\u00f3d narod\u00f3w\u201d. Przypomina ono poszczeg\u00f3lnym chrze\u015bcijanom i Ko\u015bcio\u0142owi, b\u0119d\u0105cemu wsp\u00f3lnot\u0105 ochrzczonych, o podstawowym powo\u0142aniu, aby na wz\u00f3r Chrystusa, by\u0107 pos\u0142a\u0144cami i budowniczymi nadziei. \u017bycz\u0119 wszystkim czasu \u0142aski z Bogiem wiernym, kt\u00f3ry odrodzi\u0142 nas w zmartwychwsta\u0142ym Chrystusie \u201edo \u017cywej nadziei\u201d (por. 1 P 1, 3-4). Chcia\u0142bym te\u017c przypomnie\u0107 pewne istotne aspekty chrze\u015bcija\u0144skiej to\u017csamo\u015bci misyjnej, aby\u015bmy pozwolili si\u0119 prowadzi\u0107 Duchowi Bo\u017cemu i zap\u0142on\u0119li \u015bwi\u0119t\u0105 gorliwo\u015bci\u0105 o now\u0105 epok\u0119 ewangelizacyjn\u0105 Ko\u015bcio\u0142a, pos\u0142anego, aby o\u017cywi\u0107 nadziej\u0119 w \u015bwiecie, nad kt\u00f3rym ci\u0105\u017c\u0105 mroczne cienie (por. Enc. Fratelii tutti, 9-55).<\/p>\n
\u015aladami Chrystusa, naszej nadziei
\nObchodz\u0105c pierwszy zwyczajny Jubileusz Trzeciego Tysi\u0105clecia po Jubileuszu Roku 2000, wpatrujemy si\u0119 w Chrystusa, kt\u00f3ry jest centrum historii, \u201ewczoraj i dzi\u015b, ten sam tak\u017ce na wieki\u201d (Hbr 13, 8). On, w synagodze w Nazarecie, og\u0142osi\u0142 spe\u0142nienie si\u0119 s\u0142\u00f3w Pisma w \u201edzi\u015b\u201d swojej historycznej obecno\u015bci. W ten spos\u00f3b objawi\u0142 si\u0119 jako Pos\u0142any przez Ojca, namaszczony Duchem \u015awi\u0119tym, aby przynie\u015b\u0107 Dobr\u0105 Nowin\u0119 o kr\u00f3lestwie Bo\u017cym i zainaugurowa\u0107 \u201erok \u0142aski Pana\u201d dla ca\u0142ej ludzko\u015bci (por. \u0141k 4, 16-21).<\/p>\n
W tym mistycznym \u201edzi\u015b\u201d, kt\u00f3re trwa a\u017c do sko\u0144czenia \u015bwiata, Chrystus jest spe\u0142nieniem zbawienia dla wszystkich, zw\u0142aszcza dla tych, kt\u00f3rych jedyn\u0105 nadziej\u0105 jest B\u00f3g. W swoim ziemskim \u017cyciu \u201eprzeszed\u0142 dobrze czyni\u0105c i uzdrawiaj\u0105c wszystkich\u201d od z\u0142a i od Z\u0142ego (por. Dz 10, 38), przywracaj\u0105c potrzebuj\u0105cym oraz ludowi nadziej\u0119 w Bogu. Do\u015bwiadczy\u0142 te\u017c wszystkich ludzkich s\u0142abo\u015bci, z wyj\u0105tkiem grzechu, przechodz\u0105c nawet przez chwile krytyczne, kt\u00f3re mog\u0142y prowadzi\u0107 do rozpaczy, jak podczas agonii w Getsemani i na krzy\u017cu. Jezus jednak powierza\u0142 wszystko Bogu Ojcu, z pe\u0142nym zaufaniem poddaj\u0105c si\u0119 Jego zbawczemu planowi dla ludzko\u015bci \u2013 planowi pokoju na przysz\u0142o\u015b\u0107 pe\u0142n\u0105 nadziei (por. Jr 29, 11). W ten spos\u00f3b sta\u0142 si\u0119 Boskim Misjonarzem nadziei, najdoskonalszym wzorcem dla tych, kt\u00f3rzy na przestrzeni wiek\u00f3w realizuj\u0105 misj\u0119 otrzyman\u0105 od Boga, nawet w najtrudniejszych pr\u00f3bach.<\/p>\n
Pan Jezus kontynuuje swoj\u0105 pos\u0142ug\u0119 nadziei dla ludzko\u015bci poprzez swoich uczni\u00f3w, pos\u0142anych do wszystkich narod\u00f3w, kt\u00f3rym mistycznie towarzyszy. Tak\u017ce i dzisiaj, pochyla si\u0119 On nad ka\u017cd\u0105 osob\u0105 ubog\u0105, cierpi\u0105c\u0105, zrozpaczon\u0105 i przyt\u0142oczon\u0105 z\u0142em, aby obmywa\u0107 \u201ejej rany oliw\u0105 pocieszenia i winem nadziei\u201d (VIII Prefacja Zwyk\u0142a \u201eJezus dobry Samarytanin\u201d, Msza\u0142 Rzymski, wyd. w\u0142oskie). Ko\u015bci\u00f3\u0142, b\u0119d\u0105cy wsp\u00f3lnot\u0105 uczni\u00f3w-misjonarzy Chrystusa, pos\u0142uszny swojemu Panu i Mistrzowi oraz w Jego duchu s\u0142u\u017cby, kontynuuje t\u0119 misj\u0119, daj\u0105c \u017cycie wszystkim po\u015br\u00f3d narod\u00f3w. Chocia\u017c, z jednej strony, musi stawia\u0107 czo\u0142a prze\u015bladowaniom, uciskom i trudno\u015bciom, a z drugiej, w\u0142asnym niedoskona\u0142o\u015bciom i upadkom wynikaj\u0105cym ze s\u0142abo\u015bci poszczeg\u00f3lnych jego cz\u0142onk\u00f3w, Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest nieustannie przynaglany mi\u0142o\u015bci\u0105 Chrystusa, aby pod\u0105\u017ca\u0107, z Nim zjednoczony, na tej misyjnej drodze i podejmowa\u0107, tak jak On i wraz z Nim, krzyk ludzko\u015bci, a nawet j\u0119k ka\u017cdego stworzenia oczekuj\u0105cego ostatecznego odkupienia. Oto Ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3ry Pan od zawsze i na zawsze wzywa do pod\u0105\u017cania Jego \u015bladami: \u201enie Ko\u015bci\u00f3\u0142 statyczny, [ale] Ko\u015bci\u00f3\u0142 misyjny, krocz\u0105cy z Panem po drogach \u015bwiata\u201d (Homilia podczas Mszy \u015bw. na Zako\u0144czenie Zwyczajnego Zgromadzenia Og\u00f3lnego Synodu Biskup\u00f3w, 27 pa\u017adziernika 2024 r.).<\/p>\n
Poczujmy si\u0119 zatem r\u00f3wnie\u017c zainspirowani do wyruszenia \u015bladami Pana Jezusa, aby sta\u0107 si\u0119, z Nim i w Nim, znakami i pos\u0142a\u0144cami nadziei dla wszystkich, w ka\u017cdym miejscu i okoliczno\u015bciach, w kt\u00f3rych B\u00f3g daje nam \u017cy\u0107. Niech wszyscy ochrzczeni, uczniowie-misjonarze Chrystusa, sprawiaj\u0105, by Jego nadzieja zaja\u015bnia\u0142a w ka\u017cdym zak\u0105tku ziemi!<\/p>\n
Chrze\u015bcijanie, nios\u0105cy i buduj\u0105cy nadziej\u0119 po\u015br\u00f3d narod\u00f3w
\nChrze\u015bcijanie, id\u0105c za Chrystusem Panem, s\u0105 wezwani do przekazywania Dobrej Nowiny, dziel\u0105c konkretne warunki \u017cycia tych, kt\u00f3rych spotykaj\u0105, staj\u0105c si\u0119 w ten spos\u00f3b nios\u0105cymi i buduj\u0105cymi nadziej\u0119. Rzeczywi\u015bcie, \u201erado\u015b\u0107 i nadzieja, smutek i l\u0119k ludzi w naszych czasach, szczeg\u00f3lnie ubogich i wszelkich uci\u015bnionych, s\u0105 r\u00f3wnie\u017c rado\u015bci\u0105 i nadziej\u0105, smutkiem i l\u0119kiem uczni\u00f3w Chrystusa i nie mo\u017cna znale\u017a\u0107 nic prawdziwie ludzkiego, co nie odbija\u0142oby si\u0119 echem w ich sercach\u201d (Gaudium et spes, 1).<\/p>\n
To s\u0142ynne stwierdzenie Soboru Watyka\u0144skiego II, kt\u00f3re wyra\u017ca uczucia i styl wsp\u00f3lnot chrze\u015bcija\u0144skich ka\u017cdej epoki, nadal inspiruje ich cz\u0142onk\u00f3w i pomaga im pod\u0105\u017ca\u0107 wraz z bra\u0107mi i siostrami w \u015bwiecie. My\u015bl\u0119 w szczeg\u00f3lno\u015bci o was, misjonarzach i misjonarkach ad gentes, kt\u00f3rzy udali\u015bcie si\u0119 do innych narod\u00f3w, id\u0105c za Bo\u017cym wezwaniem, aby mog\u0142y one pozna\u0107 mi\u0142o\u015b\u0107 Boga w Chrystusie. Dzi\u0119kuj\u0119 wam z g\u0142\u0119bi serca! Wasze \u017cycie jest konkretn\u0105 odpowiedzi\u0105 na nakaz Chrystusa Zmartwychwsta\u0142ego, kt\u00f3ry pos\u0142a\u0142 swoich uczni\u00f3w, aby nie\u015bli Ewangeli\u0119 wszystkim narodom (por. Mt 28, 18-20). W ten spos\u00f3b przypominacie o powszechnym powo\u0142aniu ochrzczonych, aby moc\u0105 Ducha \u015awi\u0119tego i codziennym zaanga\u017cowaniem stawa\u0107 si\u0119, po\u015br\u00f3d narod\u00f3w, misjonarzami wielkiej nadziei danej nam przez Pana Jezusa.<\/p>\n
Horyzont tej nadziei wykracza poza przemijaj\u0105ce rzeczywisto\u015bci doczesne i otwiera si\u0119 na rzeczywisto\u015b\u0107 bosk\u0105, kt\u00f3rej przedsmak ju\u017c teraz do\u015bwiadczamy. Istotnie, jak przypomina\u0142 \u015bw. Pawe\u0142 VI, zbawienie w Chrystusie, kt\u00f3re Ko\u015bci\u00f3\u0142 ofiaruje wszystkim jako dar Bo\u017cego mi\u0142osierdzia, nie tylko \u201enie jest jakim\u015b zbawieniem doczesnym, polegaj\u0105cym na zaspokojeniu wielkiej ilo\u015bci potrzeb materialnych albo te\u017c duchowych, kt\u00f3re (\u2026) r\u00f3wnaj\u0105 si\u0119 w pe\u0142ni pragnieniom, \u017cyczeniom, zabiegom i walkom doczesnym, ani nawet nie jest to zbawienie, wykraczaj\u0105ce poza te wszystkie granice, by dope\u0142ni\u0107 si\u0119 w jakim\u015b zespoleniu z jedynym \u00abAbsolutem\u00bb, czyli z Bogiem: jest to zbawienie nadprzyrodzone i eschatologiczne, kt\u00f3re z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 zaczyna si\u0119 w tym \u017cyciu, a wype\u0142nia w wieczno\u015bci\u201d (Adhort. apost. Evangelii nuntiandi, 27).<\/p>\n
Wsp\u00f3lnoty chrze\u015bcija\u0144skie, o\u017cywione tak wielk\u0105 nadziej\u0105, mog\u0105 by\u0107 znakami nowego cz\u0142owiecze\u0144stwa w \u015bwiecie, kt\u00f3ry, w najbardziej \u201erozwini\u0119tych\u201d obszarach, wykazuje powa\u017cne objawy kryzysu tego, co ludzkie: szerz\u0105ce si\u0119 poczucie zagubienia, samotno\u015b\u0107 i opuszczenie os\u00f3b starszych, trudno\u015bci w znalezieniu gotowo\u015bci do \u015bpieszenia z pomoc\u0105 u tych, kt\u00f3rzy \u017cyj\u0105 obok nas. W krajach najbardziej zaawansowanych technologicznie zanika blisko\u015b\u0107: wszyscy jeste\u015bmy ze sob\u0105 po\u0142\u0105czeni, ale nie jeste\u015bmy ze sob\u0105 w relacji. Pogo\u0144 za wydajno\u015bci\u0105, przywi\u0105zanie do rzeczy i ambicji prowadz\u0105 nas do koncentrowania si\u0119 sobie i niezdolno\u015bci do altruizmu. Ewangelia, prze\u017cywana we wsp\u00f3lnocie, mo\u017ce przywr\u00f3ci\u0107 nam integralne, zdrowe, odkupione cz\u0142owiecze\u0144stwo.<\/p>\n
Ponawiam zatem zach\u0119t\u0119 do podejmowania dzia\u0142a\u0144 wskazanych w Bulli Og\u0142aszaj\u0105cej Jubileusz (nn. 7-15), ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem najubo\u017cszych i najs\u0142abszych, chorych, starszych, wykluczonych ze spo\u0142ecze\u0144stwa materialistycznego i konsumpcyjnego. I aby czyni\u0107 to w stylu Boga \u2013 z blisko\u015bci\u0105, wsp\u00f3\u0142czuciem i czu\u0142o\u015bci\u0105 \u2013 troszcz\u0105c si\u0119 o osobist\u0105 relacj\u0119 z bra\u0107mi i siostrami w ich konkretnej sytuacji (por. Adhort. apost. Evangelii gaudium, 127-128). Cz\u0119sto to w\u0142a\u015bnie oni ucz\u0105 nas, jak \u017cy\u0107 z nadziej\u0105. A poprzez osobisty kontakt b\u0119dziemy mogli przekazywa\u0107 mi\u0142o\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czuj\u0105cego Serca Pana. Do\u015bwiadczymy, \u017ce \u201eSerce Chrystusa (\u2026) jest \u017cywym rdzeniem pierwszego przepowiadania\u201d (Enc. Dilexit nos, 32). Czerpi\u0105c z tego \u017ar\u00f3d\u0142a, mo\u017cna bowiem z prostot\u0105 ofiarowa\u0107 nadziej\u0119 otrzyman\u0105 od Boga (por. 1 P 1, 21), nios\u0105c innym to samo pocieszenie, kt\u00f3rym my jeste\u015bmy pocieszani przez Boga (por. 2 Kor 1, 3-4). W ludzkim i Boskim Sercu Jezusa B\u00f3g pragnie przemawia\u0107 do serca ka\u017cdego cz\u0142owieka, przyci\u0105gaj\u0105c wszystkich do swojej Mi\u0142o\u015bci. \u201eJeste\u015bmy pos\u0142ani, aby kontynuowa\u0107 misj\u0119 [Jezusa]: by\u0107 znakiem Serca Chrystusa i mi\u0142o\u015bci Ojca, obejmuj\u0105c ca\u0142y \u015bwiat\u201d (Przem\u00f3wienie do uczestnik\u00f3w Zgromadzenia Og\u00f3lnego Papieskich Dzie\u0142 Misyjnych, 3 czerwca 2023 r.).<\/p>\n
Odnowi\u0107 misj\u0119 nadziei
\nDzi\u015b, w obliczu pilnej potrzeby misji nadziei, uczniowie Chrystusa s\u0105 wezwani przede wszystkim do formowania siebie, aby sta\u0107 si\u0119 \u201ebudowniczymi\u201d nadziei oraz odnowicielami cz\u0119sto roztargnionej i nieszcz\u0119\u015bliwej ludzko\u015bci.<\/p>\n
W zwi\u0105zku z tym, konieczne jest odnowienie w nas duchowo\u015bci paschalnej, kt\u00f3r\u0105 prze\u017cywamy w ka\u017cdej celebracji eucharystycznej, a zw\u0142aszcza w Triduum Paschalnym, stanowi\u0105cym centrum i kulminacj\u0119 roku liturgicznego. Jeste\u015bmy ochrzczeni w odkupie\u0144czej \u015bmierci i zmartwychwstaniu Chrystusa, w Passze Pana, kt\u00f3ra wyznacza wieczn\u0105 wiosn\u0119 historii. Jeste\u015bmy w\u00f3wczas \u201elud\u017ami wiosny\u201d, ze spojrzeniem zawsze pe\u0142nym nadziei, kt\u00f3rym dzielimy si\u0119 ze wszystkimi, poniewa\u017c w Chrystusie \u201ewierzymy i wiemy, \u017ce \u015bmier\u0107 i nienawi\u015b\u0107 nie s\u0105 ostatnimi s\u0142owami w odniesieniu do ludzkiej egzystencji\u201d (por. Katecheza, 23 sierpnia 2017 r.). Zatem z misteri\u00f3w paschalnych, sprawowanych w celebracjach liturgicznych i sakramentach, nieustannie czerpiemy moc Ducha \u015awi\u0119tego z gorliwo\u015bci\u0105, determinacj\u0105 i cierpliwo\u015bci\u0105 do pracy na rozleg\u0142ym polu ewangelizacji \u015bwiata. \u201eZmartwychwsta\u0142y i chwalebny Chrystus jest g\u0142\u0119bokim \u017ar\u00f3d\u0142em naszej nadziei i nie zabraknie nam Jego pomocy, by wype\u0142ni\u0107 powierzon\u0105 nam przez Niego misj\u0119\u201d (Adhort. apost. Evangelii gaudium, 275). W Nim \u017cyjemy i \u015bwiadczymy o tej \u015bwi\u0119tej nadziei, kt\u00f3ra jest \u201edarem i zadaniem dla ka\u017cdego chrze\u015bcijanina\u201d (La speranza \u00e8 una luce nella notte, Citt\u00e0 del Vaticano 2024, s. 7).<\/p>\n
Misjonarze nadziei s\u0105 m\u0119\u017cczyznami i kobietami modlitwy, poniewa\u017c \u201eosoba, kt\u00f3ra \u017cywi nadziej\u0119, jest osob\u0105, kt\u00f3ra si\u0119 modli\u201d, jak podkre\u015bli\u0142 Czcigodny kardyna\u0142 Van Thuan, kt\u00f3ry zachowa\u0142 nadziej\u0119 \u017cyw\u0105 w d\u0142ugim ucisku wi\u0119zienia dzi\u0119ki sile, jak\u0105 otrzymywa\u0142 z wytrwa\u0142ej modlitwy i Eucharystii (por. F.X. Nguyen Van Thuan, Il cammino della speranza, Roma 2001, n. 963). Nie zapominajmy, \u017ce modlitwa jest pierwszym dzia\u0142aniem misyjnym i jednocze\u015bnie \u201epierwsz\u0105 si\u0142\u0105 nadziei\u201d (Katecheza, 20 maja 2020 r.).<\/p>\n
Odn\u00f3wmy zatem misj\u0119 nadziei, wychodz\u0105c od modlitwy, zw\u0142aszcza modlitwy S\u0142owem Bo\u017cym, a szczeg\u00f3lnie Psalmami b\u0119d\u0105cymi wielk\u0105 symfoni\u0105 modlitwy, kt\u00f3rej kompozytorem jest Duch \u015awi\u0119ty (por. Katecheza, 19 czerwca 2024 r.). Psalmy ucz\u0105 nas nadziei w przeciwno\u015bciach, rozpoznawania znak\u00f3w nadziei i nieustannego \u201emisyjnego\u201d pragnienia, aby B\u00f3g by\u0142 wychwalany przez wszystkie narody (por. Ps 41, 12; 67, 4). Modl\u0105c si\u0119, podtrzymujemy iskr\u0119 nadziei rozpalon\u0105 w nas przez Boga, aby sta\u0142a si\u0119 wielkim ogniem, kt\u00f3ry o\u015bwieca i ogrzewa wszystkich wok\u00f3\u0142 nas, tak\u017ce poprzez konkretne dzia\u0142ania i czyny inspirowane sam\u0105 modlitw\u0105.<\/p>\n
Wreszcie, ewangelizacja jest zawsze procesem wsp\u00f3lnotowym, podobnie jak charakter chrze\u015bcija\u0144skiej nadziei (por. Benedykt XVI, Enc. Spe salvi, 14). Proces ten nie ko\u0144czy si\u0119 wraz z pierwszym g\u0142oszeniem i chrztem, ale jest kontynuowany wraz z budowaniem wsp\u00f3lnot chrze\u015bcija\u0144skich poprzez towarzyszenie ka\u017cdemu ochrzczonemu na drodze Ewangelii. We wsp\u00f3\u0142czesnym spo\u0142ecze\u0144stwie, przynale\u017cno\u015b\u0107 do Ko\u015bcio\u0142a nigdy nie jest rzeczywisto\u015bci\u0105 nabyt\u0105 raz na zawsze. Dlatego misyjne dzia\u0142anie, polegaj\u0105ce na przekazywaniu i kszta\u0142towaniu dojrza\u0142ej wiary w Chrystusa, jest \u201ewzorcem ka\u017cdego dzie\u0142a Ko\u015bcio\u0142a\u201d (Adhort. apost. Evangelii gaudium, 15), dzie\u0142a, kt\u00f3re wymaga komunii modlitwy i dzia\u0142ania. K\u0142ad\u0119 jeszcze nacisk na t\u0119 misyjn\u0105 synodalno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a, a tak\u017ce na pos\u0142ug\u0119 Papieskich Dzie\u0142 Misyjnych, promuj\u0105cych misyjn\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 ochrzczonych oraz wspieranie nowych Ko\u015bcio\u0142\u00f3w partykularnych. I zach\u0119cam was wszystkich, dzieci, m\u0142odzie\u017c, doros\u0142ych, osoby starsze, do aktywnego udzia\u0142u we wsp\u00f3lnej misji ewangelizacyjnej poprzez \u015bwiadectwo waszego \u017cycia i poprzez modlitw\u0119, wasze po\u015bwi\u0119cenie i wasz\u0105 hojno\u015b\u0107. Dzi\u0119kuj\u0119 wam za to!<\/p>\n
Drodzy siostry i bracia, zwr\u00f3\u0107my si\u0119 do Maryi, Matki Jezusa Chrystusa, naszej nadziei. Jej powierzmy nasze \u017cyczenie na ten Jubileusz i na nadchodz\u0105ce lata: \u201eOby \u015bwiat\u0142o chrze\u015bcija\u0144skiej nadziei dotar\u0142o do ka\u017cdego cz\u0142owieka, jako or\u0119dzie Bo\u017cej mi\u0142o\u015bci skierowane do wszystkich! Niech Ko\u015bci\u00f3\u0142 b\u0119dzie wiernym \u015bwiadkiem tego or\u0119dzia na ca\u0142ym \u015bwiecie!\u201d (Bulla Spes non confundit, 6).<\/p>\n
Rzym, u \u015awi\u0119tego Jana na Lateranie, dnia 25 stycznia 2025 roku, w \u015bwi\u0119to Nawr\u00f3cenia \u015bw. Paw\u0142a Aposto\u0142a.<\/p>\n
FRANCISZEK<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
OR\u0118DZIE PAPIE\u017bA FRANCISZKA NA 99. \u015aWIATOWY DZIE\u0143 MISYJNY 2025 r. Drodzy Bracia i Siostry! Na \u015awiatowy Dzie\u0144 Misyjny w Roku Jubileuszowym 2025, kt\u00f3rego centralnym przes\u0142aniem jest nadzieja (por. Bulla Spes non confundit, 1), wybra\u0142em nast\u0119puj\u0105ce motto: \u201eMisjonarze nadziei po\u015br\u00f3d narod\u00f3w\u201d. Przypomina ono poszczeg\u00f3lnym chrze\u015bcijanom i Ko\u015bcio\u0142owi, b\u0119d\u0105cemu wsp\u00f3lnot\u0105 ochrzczonych, o podstawowym powo\u0142aniu, aby na wz\u00f3r […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-12445","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-warto-wiedziec"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12445","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=12445"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12445\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12446,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12445\/revisions\/12446"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=12445"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=12445"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=12445"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}