Budowa zabytkowego zespo\u0142u ko\u015bcielnego z Tokarni\u2028\u2028
\nObiekty wytypowane do przeniesienia na teren skansenu i rekonstrukcji w ramach projektu:
\nZesp\u00f3\u0142 ko\u015bcielny z Tokarni, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wchodz\u0105: ko\u015bci\u00f3\u0142, 2 kapliczki, dzwonnica, ogrodzenie
\nKo\u015bci\u00f3\u0142 z Tokarni<\/p>\n
Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Tokarni zbudowany zosta\u0142 w 1. po\u0142. XVIII w., najpierw jako kaplica dworska, nast\u0119pnie w 1806 r. zosta\u0142 przebudowany a w 1877 r. przed\u0142u\u017cony. Ostania rozbudowa nast\u0105pi\u0142a w latach 1964-68. Jest to \u015bwi\u0105tynia konstrukcji zr\u0119bowej. Sk\u0142ada si\u0119 z nawy z przedsionkiem od zachodu oraz z zamkni\u0119tego tr\u00f3jbocznie prezbiterium, do kt\u00f3rego dobudowane s\u0105 przedsionek i zakrystia. Od wschodu, na zewn\u0119trznej \u015bcianie prezbiterium umieszczony by\u0142 Ogrojec. Ko\u015bci\u00f3\u0142 na zewn\u0105trz zosta\u0142 oszalowany i nakryty jest dachami dwuspadowymi, pobitymi gontami. Nad prezbiterium znajduje si\u0119 wie\u017cyczka na sygnaturk\u0119 z latarni\u0105, nakryta baniastym he\u0142mem. Wewn\u0105trz ko\u015bci\u00f3\u0142 nakryty jest pozornymi sklepieniami kolebkowymi, w nawie z p\u0142askimi odcinkami stropowymi po bokach. W p\u00f3\u017anobarokowym o\u0142tarzu g\u0142\u00f3wnym z XVIII w. znajdowa\u0142 si\u0119 wizerunek Matki Boskiej \u015anie\u017cnej tzw. Tokarskiej z XVII w. By\u0142 te\u017c obraz Matki Boskiej z Dzieci\u0105tkiem i dwoma \u015bwi\u0119tymi z 1. po\u0142. XV w. Obok ko\u015bcio\u0142a sta\u0142a dzwonnica, wzniesiona w 1970 r. wed\u0142ug projektu J. Smulskiego, konstrukcji s\u0142upowej o pochy\u0142ych \u015bcianach, nakryta baniastym he\u0142mem z latarni\u0105.
\nKo\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 przewieziony i zesk\u0142adowany na terenie skansenu w 2007 r., a w 2008 r. ponownie z\u0142o\u017cony.<\/p>\n
Wyposa\u017cenie ko\u015bcio\u0142a z Tokarni:
\nO\u0142tarz g\u0142\u00f3wny: Jest to o\u0142tarz architektoniczny, jednokondygnacyjny ze zwie\u0144czeniem, z wysokim coko\u0142em, trzema stopniami i mens\u0105. \u015arodkowa cz\u0119\u015b\u0107 nastawy o\u0142tarzowej flankowana par\u0105 kolumn o kompozytowych kapitelach d\u017awigaj\u0105ce prze\u0142amuj\u0105ce si\u0119 belkowanie i odcinki przerwanego, falistego tympanonu. Pomi\u0119dzy kolumnami obraz g\u0142\u00f3wny wsp\u00f3\u0142czesne przedstawienie Matki Boskiej Niepokalanie Pocz\u0119tej na ob\u0142okach a anio\u0142kami w typie malarstwa Murilla . Obraz olejny na p\u0142\u00f3tnie oprawia szeroka, z\u0142ocona, uskokowa rama. Pas predili dwustopniowy z cokolikami podkolumiennymi. Po\u015brodku tabernakulum szafkowe na rzucie kwadratu o pionowych wolutach w naro\u017cnikach i wydatnych gzymsach g\u00f3rnym i dolnym. Drzwiczki wypuk\u0142e ozdobione nak\u0142adanym motywem snycerskim kielicha i Hostii. Snycerka tabernakulum z\u0142ocona i srebrzona. Zwie\u0144czenie architektoniczne flankowane kolumienkami o kapitelach kopmpozytowych, wspieraj\u0105cymi zdwojone odcinki gzymsu, zako\u0144czone od g\u00f3ry promienista gloria z Okiem Opatrzno\u015bci po \u015brodku. W ramie p\u0142askorze\u017abionej obraz olejny na p\u0142\u00f3tnie wsp\u00f3\u0142czesny \u201eSerce Pana Jezusa”. Na odcinkach falistego tympanonu siedz\u0105ce pos\u0105\u017cki anio\u0142k\u00f3w. Dekoracja snycerska z\u0142ocona, o motywie suchego akantu, z dwoma parami naddatk\u00f3w w g\u00f3rnej i dolnej kondygnacji. Antepedium ozdobne, p\u0142askorze\u017abione z hagiogramem Maryjnym. Obecna wt\u00f3rna warstwa polichromii na strukturze jest w kolorze jasnoniebieskim. Pierwotne z\u0142ocenia i srebrzenia wykonane w technice klejowej zas\u0142oni\u0119te warstw\u0105 metalizacji na mikstionie.\u2028Obraz Matki Boskiej Niepokalanie Pocz\u0119tej: olejny na pod\u0142o\u017cu p\u0142\u00f3ciennym w formie prostok\u0105ta, umieszczony jako obraz g\u0142\u00f3wny o\u0142tarza, oprawiony w bogato profilowana, z\u0142ocon\u0105 dwucz\u0119\u015bciow\u0105 ram\u0119. Jest dzie\u0142em wsp\u00f3\u0142czesnym przedstawiaj\u0105cym MB w typie malarstwa Murilla, utrzymany w jasnych pstrokatych barwach. Stoj\u0105ca posta\u0107 Marii w bia\u0142ej sukni i b\u0142\u0119kitnym p\u0142aszczu stoj\u0105c na ksi\u0119\u017cycu, depcze stopami w\u0119\u017ca . U st\u00f3p Matki Boskiej troje rozbawionych anio\u0142k\u00f3w siedz\u0105cych na ob\u0142okach. Wko\u0142o g\u0142owy promienista aureola. T\u0142o obrazu jako niebo wype\u0142nione chmurami Obraz Serce Pana Jezusa: obraz z g\u00f3rnej kondygnacji olejny na p\u0142\u00f3tnie w kszta\u0142cie stoj\u0105cego prostok\u0105ta, o \u015bci\u0119tych znacznie naro\u017cnikach w g\u00f3rnej listwie. Obraz oprawiony w p\u0142askorze\u017abion\u0105 ram\u0119 o motywie li\u015bci akantu i kwiat\u00f3w. Obraz przedstawia p\u00f3\u0142posta\u0107 Chrystusa, w uj\u0119ciu do pasa, frontalnie. Chrystus odziany w bia\u0142a sukni\u0119 i narzucony szkar\u0142atny p\u0142aszcz . Na piersi symbol gorej\u0105cego serca. G\u0142owa podniesiona ku g\u00f3rze, ze wzrokiem skierowanym tam. Twarz o wyrazistych m\u0119skich rysach, okalaj\u0105 d\u0142ugie w\u0142osy, broda i w\u0105sy. Wko\u0142o g\u0142owy \u015bwietliste rozbielenie w formie nimbu. T\u0142o obrazu jednorodne szare. Obraz w ca\u0142o\u015bci wsp\u00f3\u0142czesny
\nO\u0142tarz prawy i lewy boczne: O\u0142tarze boczne w ko\u015bciele p.w. Matki Boskiej \u015anie\u017cnej w Tokarni s\u0105 ma\u0142ymi za\u0142o\u017ceniami architektonicznymi. S\u0105 podobne, bli\u017aniacze, p\u00f3\u017anobarokowe z 1 po\u0142. XVIIIw. Przy\u015bcienne, architektoniczne, jednokondygnacyjne. W obu przypadkach retabulum flankowane kolumienkami o kapitelach kompozytowych i trzonach ozdobionych dekoracja srebrzonego reliefu o motywie ro\u015blinnym. D\u017awigaj\u0105 prze\u0142amuj\u0105ce si\u0119 belkowanie i tablicow\u0105 nastaw\u0119 o falistym wykroju. W obu retabulach prostok\u0105tna nisza , brak ramy oprawiaj\u0105cej wn\u0119k\u0119 wysklepion\u0105 w formie walca, ozdobion\u0105 rytem. Falist\u0105 nastaw\u0119 zwie\u0144czenia akcentuje snycerka w formie wolut. W prawym o\u0142tarzu promienista gloria z go\u0142\u0119bic\u0105, w lewym gloria z Okiem Opatrzno\u015bci. W obu o\u0142tarzach kompletne a\u017curowe naddatki. Predella i antepedium g\u0142adkie.
\nAmbona: Jest wyposa\u017ceniem wn\u0119trza \u015bwi\u0105tyni w Tokarni, kt\u00f3re zosta\u0142o przeniesione z ko\u015bcio\u0142a w Su\u0142kowicach w 1965r. P\u00f3\u017anobarokowa z 2po\u0142.XVIIIw. , malowana, z\u0142ocona, przy\u015bcienna zamontowana wzd\u0142u\u017c \u015bciany prezbiterium. Ma form\u0119 czworoboku rozcz\u0142onkowanego akantowymi kolumnami ze sp\u0142ywami en rocaille. Dolna cz\u0119\u015b\u0107 zako\u0144czona jest wielobocznie, ze \u015bci\u0119tym sto\u017ckiem od do\u0142u ozdobionym motywem rocaille. G\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107, czyli baldachim wieloboczny z prze\u0142amuj\u0105cym si\u0119 belkowaniem, z akcentem kartusza g\u0142adkiego otoczonego motywem muszli. Podniebie baldachimu ozdabia promienista, z\u0142ota gloria z go\u0142\u0119bic\u0105 po \u015brodku. Zwie\u0144czenie baldachimu rozbudowane na paj\u0105ku z czterech wolut stoi rze\u017aba \u015aw. Jana Chrzciciela z 2 po\u0142. XVIIIw. z\u0142ocona, polichromowana. Wej\u015bcie od zewn\u0105trz poprzez schody z pe\u0142n\u0105 balustrad\u0105. Z dekoracja romb\u00f3w na pe\u0142nej \u015bcianie balustrady. Ca\u0142a ambona ozdobiona jest z\u0142ocon\u0105 snycerk\u0105 o motywie akantu i ro\u015blinno-kwiatowym, Obecna polichromia w kolorze jasnoniebieskim jest wt\u00f3rn\u0105 warstw\u0105 olejnego przemalowania. Ca\u0142o\u015b\u0107 snycerki pierwotnie z\u0142oconej przemetalizowana na mikstionie.
\nObraz Dobrego Pasterza: Jest to obraz olejny na desce zaplecka ze z\u0142ocon\u0105 ramk\u0105. Prostok\u0105tny obraz przedstawia stoj\u0105c\u0105 posta\u0107 m\u0119\u017cczyzny w \u015brednim wieku odzianego w ciemna suknie i p\u0142aszcz, wspartego o lask\u0119 pastersk\u0105. T\u0142o pejza\u017cowe
\nProspekt organowy: P\u00f3\u017anobarokowy z 2 po\u0142.XVIIIw. Malowany i z\u0142ocony pierwotnie. Uk\u0142ad szafy organowej na piszcza\u0142ki jest tr\u00f3jdzielny, tr\u00f3josiowy. Lico szafy o linii falistej wkl\u0119s\u0142o-wypuk\u0142ej na wysokim cokole. Zwie\u0144czenie w postaci wysokiego profilowanego gzymsu. Na powierzchni prospektu liczne poziome z\u0142ocone akcenty listewek p\u00f3\u0142 i \u0107wier\u0107 wa\u0142k\u00f3w. Dwa a\u017curowe naddatki i g\u0142\u00f3wka anio\u0142ka po \u015brodku coko\u0142u. Instrument nieczynny. Szafka instrumentu prosta na rzucie prostok\u0105tu dwukondygnacyjna. z kratkami w otworach g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci, po bokach i od ty\u0142u.
\nZachowana dekoracja parapetu ch\u00f3ru ze scenkami obyczajowymi p\u0142askorze\u017abionymi w drewnie i malowanymi w ostrych barwach malarstwa naiwnego.
\n\u0141awka kolatorska: Barokowa, dwusiedziskowa, z XVIIIw. Drewniana z prosta \u015bcian\u0105 licow\u0105 ozdobiona dekoracj\u0105 dw\u00f3ch p\u0142ycin romboidalnych. Zaplecek ma g\u0142adka powierzchni\u0119 od g\u00f3ry falisty wykr\u00f3j o wzorze symetrycznym wzd\u0142u\u017c pionowej osi.<\/p>\n
Struktura trzech o\u0142tarzy, ambony prospektu z ko\u015bcio\u0142a p.w. Matki Boskiej \u015anie\u017cnej wykonana jest z drewna iglastego (po ogl\u0105dni\u0119ciu odwroci obiekt\u00f3w udost\u0119pnione poprzez rozebranie przy przeniesieniu ko\u015bcio\u0142a z Tokarni z cz\u0119\u015bci\u0105 ruchomego wyposa\u017cenia i ponownym z\u0142o\u017ceniu na terenie Skansenu w Zubrzycy G\u00f3rnej). Malowane olejno struktury obiekt\u00f3w na pod\u0142o\u017cu z zaprawy kredowo-klejowej w trakcie napraw podlega\u0142y ponownemu przemalowaniu z cz\u0119\u015bciowym zachowaniem warstwy wcze\u015bniejszej. Monochromie wt\u00f3rne w swoim pierwowzorze kolorystycznym opieraj\u0105 si\u0119 na kolorze pierwotnym (np. o\u0142tarze boczne).
\nDetale snycerskie wykonane z drewna li\u015bciastego mi\u0119kkiego takie jak lipa. Z\u0142ocona i miejscowo srebrzona snycerka, pokryta poz\u0142ot\u0105 pierwotnie w technice klejowej z podzia\u0142em na poler i mat.
\nG\u00f3rne partie o\u0142tarza nosz\u0105 \u015blady zmian i wykonanych renowacji o ca\u0142o\u015bciowym charakterze. Analogiczne nawarstwienia technologiczne spotykamy na strukturze i detalu rze\u017abiarskim ambony. Obiekty poddawane by\u0142y przed przeniesieniem do muzeum zabiegom renowacyjnym – nie zawsze prawid\u0142owo prowadzonym. Pierwotny detal snycerski na obiektach i struktury oczyszczane by\u0142y z warstw wcze\u015bniejszych wr\u0119cz do drewnianego pod\u0142o\u017ca i malowane na nowo, a w z\u0142oceniach gro powierzchni przemetalizowano metalem w p\u0142atkach k\u0142adzionym na mikstion. Ostatnia restauracja (przed transferem) wprowadzi\u0142a tak\u017ce istotn\u0105 zmian\u0119 do estetyki wn\u0119trza. Nadano jej jasn\u0105 kolorystyk\u0119 jaskraw\u0105 z przewaga intensywnego b\u0142\u0119kitu na wi\u0119kszo\u015bci struktur sprz\u0119t\u00f3w wystroju.
\nObiekty nosz\u0105 \u015blady zniszcze\u0144 biologicznych i mechanicznych i wymagaj\u0105 pilnych prac konserwatorskich. Os\u0142abienie struktury drewna, przez \u017ceruj\u0105ce owady jest miejscami skrajne. Wymagany do ca\u0142o\u015bci ruchomego wyposa\u017cenia jest zabieg dezynsekcji i dezynfekcji, przy z \u0142atwo\u015bci\u0105 zauwa\u017calnym czynnym \u017cerowaniu drewnojad\u00f3w.
\nNale\u017cy wykona\u0107 ca\u0142y kompleks prac technicznych dotycz\u0105cych wzmocnienia i ustabilizowania struktur o\u0142tarzy, i ambony, nie wykluczaj\u0105c jednocze\u015bnie mo\u017cliwo\u015bci wprowadzenia dodatkowych wzmocnie\u0144 konstrukcyjnych. Zak\u0142ada si\u0119 impregnacj\u0119 z dezynsekcj\u0105 i dezynfekcj\u0105 ca\u0142o\u015bci drewna. Dopiero tak unormowana i naprawieniu konstrukcji pozwoli to na przeprowadzenie prac na samej powierzchni polichromowanej jak i w zakresie z\u0142oce\u0144 detalu snycerskiego. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 powierzchni wymaga napraw stolarskich, uzupe\u0142nie\u0144 formy rze\u017abiarskiej, skleje\u0144, kit\u00f3w itp. Powierzchnia poz\u0142oty nadaje si\u0119 do regeneracji w okre\u015blonym zakresie, naprawy wymaga wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 zapraw. Zak\u0142ada si\u0119 wykonanie wszystkich prac zgodnie z technologi\u0105 pierwotn\u0105, co dotyczy wszystkich technik wyst\u0119puj\u0105cych na obiektach \u0142\u0105cznie ze z\u0142oceniem.
\nW zakresie konserwacji obraz\u00f3w zaplanowano: ustabilizowanie pod\u0142o\u017ca, podklejenie warstwy pierwotnej, oczyszczenie, uzupe\u0142nienie ubytk\u00f3w i punktowanie.
\nKonserwacja wyposa\u017cenia jest niezb\u0119dna zar\u00f3wno ze wzgl\u0119du na stan zachowania, jak r\u00f3wnie\u017c dla uczytelnienia kulturowej warto\u015bci ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Budowa zabytkowego zespo\u0142u ko\u015bcielnego z Tokarni\u2028\u2028 Obiekty wytypowane do przeniesienia na teren skansenu i rekonstrukcji w ramach projektu: Zesp\u00f3\u0142 ko\u015bcielny z Tokarni, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wchodz\u0105: ko\u015bci\u00f3\u0142, 2 kapliczki, dzwonnica, ogrodzenie Ko\u015bci\u00f3\u0142 z Tokarni Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Tokarni zbudowany zosta\u0142 w 1. po\u0142. XVIII w., najpierw jako kaplica dworska, nast\u0119pnie w 1806 r. zosta\u0142 przebudowany a […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":149,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1004","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1004","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1004"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1004\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1005,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1004\/revisions\/1005"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/149"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/parafiatokarnia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1004"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}